Het past goed bij het streven om de bibliotheek te democratiseren, legt Carasso uit: “Bibliotheken bieden boeken die zijn uitgegeven. Dat maakt uitgevers in zekere zin de poortwachters van de bibliotheek. Met het Boekenspektakel bieden we ook mensen die iets hebben geschreven dat niet is uitgegeven de kans hun verhaal te delen.”

Brautigan Library

De Brautigan Library in Amerika heeft als motto: ‘A very public library’. De bibliotheek werd in de jaren ’90 opgericht door Brautigan-fan Todd Lockwood. Hij vroeg speciaal toestemming aan de dochter van de inmiddels overleden Brautigan.

Later is de verzameling overgedragen aan het museum in Vancouver. Er liggen zo’n driehonderd ongepubliceerde boeken, maar de bibliotheek wordt niet meer aangevuld met nieuwe fysieke boeken. De bibliotheek wordt nog steeds bezocht door boekenliefhebbers. Bezoekers kunnen ter plekke lezen in de boeken. Lees hier meer over de Brautigan Library.

Het idee van de Brautigan Library blijft schrijvers inspireren. In de Franse roman ‘Het geheime leven van Henri Pick’ van David Foenkinos begint een bibliothecaris in Bretagne een bibliotheek met boeken die door uitgevers zijn afgewezen.

En in ‘The Last Resort Library’ van Irving Finkel verzamelen onderzoekers zoveel mogelijk afgewezen manuscripten. De boeken zijn niet geredigeerd, dus ‘puurder en waardevoller dan de inhoud van alle openbare bibliotheken en boekwinkels bij elkaar’.

Zijn er meer bibliotheken van onuitgegeven boeken?

Ja. Schrijver Dave Eggers opende in 2024 in San Francisco The International Library of Youth Writing, een bieb vol boeken geschreven door kinderen. Lees meer.

En in het Zweedse Umeå vind je de Bibliotheca Non Grata, een kunstproject met onuitgegeven boeken ter nagedachtenis aan de schrijver Stieg Larsson. Lees meer.

Wat maakt het Boekenspektakel uniek?

In het Boekenspektakel is ruimte voor maar liefst drieduizend boeken. Niet eerder werd er ruimte gegeven aan zoveel onuitgegeven boeken. Alle boeken zijn welkom, in alle talen, van jonge en oude schrijvers.

Bovendien bevindt het Boekenspektakel zich op een openbare locatie, de drukbezochte Bibliotheek Utrecht aan de Neude, en dit maakt het zeer toegankelijk.

Het Boekenspektakel blijft in beweging, het is géén archief. Er is steeds weer ruimte voor nieuwe verhalen.

De boeken komen te liggen in een bijzondere installatie, ontworpen door architectenbureau DeVrijerVanDongen. In de installatie word je gekoppeld aan een boek. Als een blind date: je weet niet wat je gaat lezen.

In het Boekenspektakel ontdek je boeken die weinigen eerder lazen. Het is een ontmoeting. Schrijvers uit heel Nederland en van alle leeftijden hebben hun boek persoonlijk langsgebracht in het Boekenspektakel, compleet met handgeschreven boodschap aan de lezer. Op diens beurt kan de lezer een berichtje achterlaten voor de schrijver. En iedereen mag een boek uit het Boekenspektakel lenen: ook als je geen lid bent van de bieb.